Over de Indische oorlog 1945-1950 wordt nog steeds veel geschreven. Het dikke boek van Remy Limpach gaat helemaal over de oorlogsmisdaden van Nederlandse zijde. Dat is nu wel het hoofdthema geworden. Gert van Oostindië heeft daarnaast ook de Nederlandse ego-documenten bijgehaald en nog wat meer gevonden. Eén bijzonder boek is nu door de speurzin van Harry Poeze nader toegelicht. Het gaat om een driedelig werk, dat uiteindelijk in één band verscheen onder de naam Job Sytzen, Soldaat, Ravijn, Landgenoten. Het eerste deel verscheen in 1954 onder de titel Niet iedere soldaat sneuvelt. de andere delen in de jaren daarna en de trilogie als geheel (ruim 700 bladzijden) in 1957. Poeze vermoedt dat er uiteindelijk een 200.000 boeken werden verkocht. De auteur blijkt een dominee te zijn, Jac. Jonker, geboren in 1904 als predikantenzoon in Wormerveer. In 1931 werd hij zelf ook predikant, eerst in Wieringen, dan in Zuidbroek (Groningen), in 1938 in Hillegersberg-Rotterdam en vanaf 1944 in Amsterdam-Zuid. Hij werkte van 1946-1948 als legerpredikant in Indonesië, met als voornaamste basis Semarang.
In de boeken komen veel zieken voor, gewonden natuurlijk, veel geslachtsziekten, drama's ook van psychische aard. Er zitten wat gevchten in met de anonieme tegenstanders, maar vooral liefdesverhalen van de eenzame soldaten met indische vrouwen. Tot het einde van zijn leven heeft dominee Jonker geheim weten te houden dat hij als strikt orthodoxe dominees zulke 'naar het leven getekende' seksueel niet echt verhullende boeken schreef.
Poeze maakt er een feest van ontdekking van en weet veel te vertellen over allerlei andere boeken waarin die Nederlandse dienstplichtigen hun ervaringen neerlegden.
Er staat in het hele boek niets over de religieuze tegenstellingen. Ook al was Jonker een dominee, de tegenstanders waren politiek fout, Nederland had het recht en zelfs de plicht om de zorg voor de kolonie weer op zich te nemen. Maar er zat voor hem geen enkele religieuze dimensie aan dit koloniale avontuur. Mooie tijden toen de religie zulke moeilijke zaken niet nog erger maakte.

Geen opmerkingen:
Een reactie posten