In de Utrechtse Janskerk hebben ze een ander systeem: het jaar wordt onderverdeeld in ongelijke cycli: van zo'n vier tot 9 zondagen. Dit jaar is er na Pinksteren een cyclus Vruchten van de Geest. Dat zijn niet de 7 Gaven van de Heilige Geest volgens Jesaja 11:2-3, of goede eigenschappen van de superleider die Jesaja voorspelde voor de mensen. Er zijn 9 Vruchten van de Geest volgens 1 Korinthiërs 12:7-11. Dat was die opgewekte maar wat warrige groep mensen, nogal verdeeld, die in bla-bla tongen konden spreken en sommigen konden dat voor anderen toch weer vertalen, er waren genezers bij, maar ook mensen van kennis, groot geloof. Voor de Janskerk koos men dit jaar de negen vruchten volgens Galaten 5:22-23. Vanwege de corona-toestand moet dat helaas in quarantaine dit jaar, dus in een vrijwel lege Janskerk.
Goede reden om die hele Galatenbrief nog eens te bekijken, een van de mooiste van Paulus. Na een degelijke opleiding in het 'oude joodse geloof' raakte Paulus alles kwijt tijdens zijn jacht op christenen in Damascus. Hij moest zijn hele geloof van niets uit, maar dan wel met flarden Jezus-getuigenis van anderen, opnieuw gaan invullen. Hij lijkt dus wel op mijn generatie die rond 1950 in de woorden van de Paus nog God-op-aarde konden horen, zich hielden aan de voorschriften van kerk, nuchter zijn voor communie, seks is altijd doodzonde, biechten kan alles vergeven. En nog meer. In de brief aan de Galaten maakt Paulus zich vooral druk over besnijdenis: hoeft niet, heeft geen wezenlijke beteknis, weg ermee dus. In die brieven van Paulus kom je verder weinig uitspraken van Jezus tegen: wel beschouwingen over dood en verrijzenis. Tot het begin van het vijfde hoofdstuk gaat het vooral over de onnodige besnijdenis. Dat deel eindigt met een boze opmerking tegen die verdedigers van de besnijdenis: (5:12): 'Ze moesten zich laten castreren die onruststokers!' Dan ineens komt er een milde serie aanbevelingen, een praktisch slot. Dat begint met een snelle wending: 5:14 'De hele wet is vervuld in één uitspraak: Heb uw naaste lief als uzelf.'
Nu had de planningscommissie het de voorganger niet makkelijk gemaakt. No 5 in de serie kreeg de titel 'trouw' (het is no 7 in de griekse versie, pistis, in de vulgaat-vertaling zijn de negen er 12 geworden; fides zal wel de vertaling zijn voor pistis). Daartegenover werd als lezing geplaatst Deuteronomium 6: 4-13. Het sjema' Israel: Luister Israel, uw God is één. Heb de Heer lief .. Houd de geboden die ik u vandaag opleg in gedachten. Dat loopt uit op de opdracht om tefillin om de arm te doen: een soort van boksriemen, waarin kokertjes zitten met de begintekst van de geboden. Volgens Rambam, alias Rabbi Maimonides (rond 1150) zijn het er 613, die geboden. Door Paulus dus tot één gereduceerd.
Dan een sprong naar het boek van Chaim Potok, My name is Asher Lev, over een jongen met groot talent voor tekenen, maar dat mag niet in orthodoxe Joodse kringen. Een rebbe geeft hem toch zijn zegen voor de Bar Mitswa en wil de band niet breken. Als je dat in contrast zet met Paulus is het een wat slap compromis: echt liberaal, de harde wet blijft gehandhaafd, de oude regels, de 613 geboden blijven, maar daar kijken we even over heen. Is de harde duidelijkheid van Paulus over het besnijdenisgebod ('ze moeten zichzelf dan maar helemaal castreren') beter? Of toch maar een geleidelijke vernieuwing? Dus maar even accepteren dat er geen gehuwde priesters komen in het Amazonegebied en dat er bij de vieringen in de Janskerk zo zelden brood en wijn in gedachtenis aan Jezus te vieren valt?
Geen opmerkingen:
Een reactie posten