Goden van Egypte sterven ook gewoon

In Leiden heeft het Oudheidkundig Museum een prachtige tentoonstelling over de goden van Egypte met veel eigen bezit, ook leningen uit Parijs, Londen, Turijn en andere musea. Vanaf schepping tot de ordening van hemel en aarde komen allerlei aspecten naar voren. Vanaf een aantal lokale goden is er uiteindelijk een soort systeem van belangrijke en wat minder belangrijke goden gekomen. De 9 toppers heten Enneaden: een theologisch systeem, dat in verschillende plaatsen en groepen mensen weer anders beleefd kan worden.

De uitleg van het museum was dat de Egyptische goden heel anders zijn dan de ene God van Israel en het Christendom. Maar de schepping bleek daar ook met een oer-soep te beginnen waaruit scheiding van aarde en hemel, land en water komt. En ook doden/moord in de vroege familie, als het Kain-Abel verhaal. Beetje indoctrinatie door de Egyptologen die anders willen zijn? Veel gelijke zaken dus in het scheppingsverhaal. Echnaton die een monotheïstische ontwikkeling in gang zette werd overgeslagen. Het is al ingewikkeld genoeg met die goden. Wat wel anders is dan bij de joods-christelijke ontwikkeling is de aandacht voor de dood en wat er na de dood kan gebeuren.

Isis is de echtgenote van Osiris. Die laatste werd door een kwade god in stukjes gehakt en over Egypte verspreid. Dat werd in een tekenfilmpje voor jong en oud zeer plastisch voorgesteld. Hier zien we Isis huilen. Maar ze deed meer: ze zorgde dat alle stukjes weer bij elkaar kwamen en Osiris dus weer tot leven kwam toen zijn hart werd teruggeplaatst. Samen kregen ze Horus, nr. 9 en onderste op de afbeelding bij de Enneade. Die liefde en toverkracht van Isis bracht de legende/mythe als een aparte religieuze stroom in het Romeinse rijk. Maar zulke dodenboeken, verhalen over opstanding e.d. zien we niet in het jodendom, dat eigenlijk een zeer aardse, binnenwereldse religie is. Pas na afsluiting van de joodse bijbel komt er geloof in ziel, overleven na de dood.
In de moderne wereld kan Isis dan ook nog wel een stripheldin worden. Prachtige tentoonstelling die je eigenlijk een aantal keren moet gaan zien.

Leuk plaatje, maar de 'god van Israël' leeft toch langer dan die van Egypte!